NOWOŚCI WYDAWNICZE Z UKRAINY

DZIEJE ukrainy. DAWNA HISTORIA

(publikacje dostępne w Bibliotece PWIN)

Ковалевська Ольга Таємниці козацьких портретів [Kowalewska Olha, Tajemnice portretów kozackich] Kijów 2019, 288 s. Publikacja zawiera dziesięć szkiców z dawnej i współczesnej historii ikonografii wybitnych ukraińskich hetmanów, pułkowników, dowódców sotni oraz ich matek i żon. W zachwycającej formie czytelnikom proponowane jest poznanie, prawdziwego Iwana Mazepy na podstawie zachowanych portretów. Czytelnik może zastanowić się czy na pewno Piotr Doroszenko wygląda tak jak był malowany przez artystów, oraz może dowiedzieć się dlaczego Iwana Samojłowycza przedstawiano z zamkniętymi oczami. W książce wyjaśniono kim właściwie był Iwan Gonta, a także opisano jaką miała być na portrecie poważna żona hetmana czy pułkownika, i dlaczego odbywała się podmiana portretów.

Михайло Грушевський.Студії та джерела, Книга І, [MychajłoHruszewski.Studia i źródła, t. I], pod. red. ŁarysyBiłyk, Kijów 2018, 512 s. Zbiór zawiera artykuły poświęcone badaniom archeograficznym i historycznym Mychajła Hruszewskiego, działaniom organizacyjnym naukowca w tworzeniu ośrodków badawczych w imperiach Austro-Węgierskim (Lwów) i Rosyjskim (Kijów), procesowi przygotowania czwartego tomu „Historii Ukrainy-Rusi”, a także jego roli w akademickiej historiografii europejskiej. W źródłach opublikowano listy Ołeksandra Łotockiego, jednego z najwybitniejszych przedstawicieli kolonii ukraińskiej w Petersburgu, wcześniej niepublikowany list do Komitetu Zagranicznego Ukraińskiej Partii Socjalistów-Rewolucjonistów do Mychajła Hruszewskiego, listy ukraińskiego naukowca do Arkadija Laszczenki w Petersburgu, a także wspomnienie o Hruszewskim w sprawie-formularzu Fedora Sawczenki.

Михайло Грушевський.Студії та джерела, Книга ІI, Київ 2018 [MychajłoHruszewski.Studia i źródła, t. II], pod. red. Ihora Hyrycza, Kijów 2018, 488 s. Zbiór zawiera artykuły poświęcone działalności archeograficznej Mychajła Hruszewskiego w Towarzystwie Naukowym im. Szewczenki we Lwowie, działaniami organizacyjnymi naukowca w Ukraińskiej Akademii Nauk i jego roli w kształtowaniu koncepcji UWAN, współpracy z Ukraińską Partią Socjalistów-Rewolucjonistów – jak znalazło to odzwierciedlenie we wspomnieniach i źródłach epistolarnych oraz jej udział w tworzeniu wystawy poświęconej pamięci Wołodymyra Antonowycza w Kijowie w 1928 r. jako składnik narodowego panteonu. W książce dokładnie przeanalizowano twórczość artystyczną (utwory prozą) historyka, wpływ Mychajła Hruszewskiego na czeskich intelektualistów i omówiono wspomnienia o nim na łamach czasopisma „Ukraiński historyk”. W źródłach, opublikowano listy Hruszewskiego z archiwum Rosyjskiej Akademii Nauk do E. Radłowa, W. Myroliuba, M. Lemke, W. Mjakotina, B.Markowycza. Wydrukowano listy Natalii Romanowicz i Łuki Harmatija do Hruszewskiego, a także listy Mykoły Halia do Wołodymyra Doroszenka na temat procesu przygotowania „Wybranych prac”Mychajła Hruszewskiego, opublikowanych w Nowym Jorku w 1960 roku.

Михайло Зубрицький Зібрані твори і матеріали у трьох томах. Газетні публікації, етнографічні та архівні матеріали. [Mychajło Zubrycki, Zebrane prace i materiały w trzech tomach. Lwów 2019, 1024 s. Publikacja zawiera spuściznę naukową greckokatolickiego proboszcza w karpackiej wsi Mszaniec ks. Mychajły Zubryckiego / Zubrzyckiego (1856-1919), wybitnego badacza dziejów Bojkowszczyzny, długoletniego członka Towarzystwa Naukowego im. Tarasa Szewczenki. Zubrycki pozostawił po sobie ogromny dorobek pisarski, składający się z jego autobiografii, a także listów, prac naukowych i artykułów publicystycznych. Niniejszy tom został poprzedzony wstępem autorstwa wybitnego współczesnego ukraińskiego historyka emigracyjnego, redaktora prestiżowego czasopisma ukrainoznawczego „Harvard Ukrainian Studies”, prof. Franka Sysyna. Książka zawiera artykuły o sprawach bieżących wsi lub całego regionu, które pojawiły się w gazetach w postaci zwięzłych informacji. Publikacja zawiera materiały etnograficzne, które były opublikowane nie tylko w gazetach, ale także w zbiorach naukowych. Zawiera również rękopiśmienne materiały archiwalne, które są publikowane po raz pierwszy. Dużym ułatwieniem dla badaczy są zamieszczone na końcu książki indeksy – osobowy i geograficzny.

Костянтин Івангородський Етнічна історія східних слов`ян у сучасній історіографії (український, білоруський і російський дискурси) [Kostiantyn Iwanhorodskyj, Etniczna historia wschodnich Słowian we współczesnej historiografii (dyskurs ukraiński, białoruski i rosyjski), Czerkasy 2018, 422 s. W monografii rozpatrywano naukowe rozumienie genezy i etnicznej historii wspólnot wschodnich Słowian przed „epoką mongolską” we współczesnej historiografii ukraińskiej, rosyjskiej i białoruskiej. Przeprowadzono wszechstronną analizę porównawczą refleksji historiograficznej przez współczesnych badaczy rozwoju nauki historycznej okresu postradzieckiego. Szczególną uwagę zwrócono na najnowsze koncepcje historyczne i etnologiczne dotyczące przeszłości wschodniosłowiańskiej, zaproponowane w ostatnich dekadach przez historyków ukraińskich, rosyjskich i białoruskich. Porównywano z nimi również hipotezy etno-historyczne konstruowane przez przedstawicieli pokrewnych dyscyplin (lingwistów, antropologów, genetyków).

Юрій Степанчук, Образ Богдана Хмельницького в новітній українській та зарубіжній історіографії [Jurij Stepanczuk, Obraz Bogdana Chmielnickiego w nowoczesnej ukraińskiej i zagranicznej historiografii], Winnica 2018, 572 s. W monografii na podstawie kompleksowego studium porównawczego współczesnej historiografii (ukraińskiej, polskiej i rosyjskiej) przeanalizowano koncepcję życia i działalności Bogdana Chmielnickiego - jednej z kluczowych postaci historii nowożytnej Ukrainy i Europy Wschodniej. Książka składa się z trzech rozdziałów: w pierwszym opisano obraz Bogdana Chmielnickiego w nowożytnej historiografii ukraińskiej, w drugim współczesne polskie interpretacje, a w trzecim w interpretacji rosyjskich historyków. W publikacji umieszczono bogatą literaturę poświęconą ukraińskiemu hetmanowi.

Сергій Павленко, Шабла Івана Мазепи. Розбудова гетьманщини на межі XVII-XVIII ст. [Serhij Pawlenko, Szabla Iwana Mazepy. Rozbudowa hetmanatu na przełomie XVII-XVIII w., Kijów 2025, ss. 440] wyd. Мистецтво ISBN 978-966-577-337-5